15
ANONYMI
156
•
phanus (80), ex quo non convaluit. Animam igitur Α κάριος Στέφανος τὴν ἐπιθανάτιον ἀῤῥωστίαν ψυχορ
agenti senex assidebat. conveneruntque fratres ῥαγοῦντος οὖν αὐτοῦ, καὶ τοῦ γέροντος αὐτῷ παρα
ownes et circumstabant. Tumque magnus Pater :
Frater, inquit, Stephane ille vero sese statim
erigens sedit, colligatisque manibus, beatum virum
attente intuebatur. Et Pater, Benedicito fratribus,
quia jam deficis. Ille vero nahus expandens et
leue illis precatus, quod jussus erat, exsequeba-
tur. Tamque iterum magnus Pater: Quiesce
jam, inquit, quia vires te deficiunt. Et ille decum-
bens quievit, servato obedientiæ studio in ipso
mortis articulo. Postquam vero animam ellavit,
lugebat illum senex in hac verba : O bone mi com-
milito et comes laborum Stephane, post tot annos
disjungimur et alter altero orbamur : et tu quidem
ad requiem, quam tibi præparasti, nigras, ego
vero in pœnis remansi : tu athleta es et martyr,
ego enim tortor tibi eram. Hoc autem dicebat
senex, quia in senectute etiam colaphos illi infli-
gebat: sciebat quippe, illum certatorem esse et
pugilem, illoque utebatur tanquam dolabra, aut
simili instrumento in contumaces et impatientes.
Nam si quando in ecclesia fratrum quempiam
complexus esset somnus et sterteret, dum lectio
haberetur et magnus Pater exponeret, ipse beatus
quasi ignorans aiebat : Qui stertit, procul dubio
Stephanus est ejicite eum foras, ne nos doceat
pravam consuetudinem. Sæpe etiam e mensa illum
nepulit cum probris et contumeliis tanquam incon-
dite comedentem ; eos corrigens, qui id peccabant.
Denique quidquid delicti fiebat per universam fra-
ternitatem, Stephanus increpabatur, quasi omnium
reus. Nec satis hoc erat, sed etiam quando cum
fratribus ad operam laboremque se conferebat se-
nex ipse et septuagenario major et incurvatus præ
senio variisque morbis, non se erigebat in messe
aut in area per totum diem, et sordidissimum
quodque aut laboriosissimum opus per illum fic-
bat : sane quiclem, aut relaxationem toto vile
suæ curriculo quacunque in re non est exper-
LIIS.
καθημένου συνήχθησαν οἱ ἀδελφοὶ ἅπαντες κύκλῳ,
καὶ λέγει ὁ μέγας · 'Αδελφὲ Στέφανε · ὁ δὲ εὐθέως
ἀνακαθίσας ἔδησε τὰς χεῖρας καὶ προσεῖχε τῷ μα
καρίῳ. Εἶτα λέγει πρὸς αὐτόν· Εὐλόγησον τοὺς
ἀδελφούς, ὅτι ἐκλείπεις. Ο δὲ ἁπλώσας τὰς χεῖρας
καὶ ἐπευξάμενος, τὸ κελευσθὲν αὐτῷ ἐποίει. Καὶ
πάλιν λέγει αὐτῷ ὁ μέγας· Ἀναπαύου λοιπόν, ότι
οὐκέτι ἰσχύεις· καὶ ἀνακλιθεὶς ἀνεπαύετο, πληρώσας
τὸν τῆς ὑπακοῆς ὅρον ἐν τῷ θανάτῳ. Μετὰ δὲ τὸ αὐτὸν
ἀποπνεῦσαι ἐθρήνει ὁ γέρων ἐπ' αὐτῷ λέγων· Ο
καλέ μου συναγωνιστὰ καὶ σύμπονε Στέφανε, μετά
τοσαῦτα ἔτη χωριζόμεθα, καὶ ἀλλήλων ἀποστερού-
μεθα. Καὶ σὺ μὲν ἀπέρχῃ πρὸς τὴν ἀνάπαυσιν, ἣν
B
σεαυτῷ ἡτοίμασας· ἐγὼ δὲ ἐναπέμεινα εἰς τὴν κόλα-
σιν. Σὺ ἀθλητὴς καὶ μάρτυς τυγχάνεις, ἐγὼ γάρ σοι
γέγονα δήμιος. Τοῦτο δὲ ἐλάλει ὁ γέρων, ἐπειδὴ
μέχρι γήρως οὐ διέλιπεν αὐτὸν κολαφίζων, ἀγωνι
στὴν αὐτὸν ἐπιστάμενος καὶ πύκτην. Καθάπερ γὰρ
ξυστήρα αὐτὸν εἶχεν, ἢ ἄλλο τι ἐργαλεῖον πρὸς
τοὺς ἀβαστάγους καὶ ἀνυπομονήτους. Οπηνίκα γοῦν
εἰς τὴν ἐκκλησίαν τις τῶν ἀδελφῶν κοιμώμενος
Εῤῥεγχεν ἐν τῇ ἀναγνώσει τοῦ μεγάλου διερμηνεύον
τοῦ, ἔλεγεν αὐτὸς ὁ μακάριος ὡς ἀγνοῶν· Οὐδείς
ἐστιν ὁ ῥέγχων εἰ μὴ ὁ Στέφανος· ἐκβάλετε αὐτὸν
Έξω, μήπως διδάξῃ ἡμᾶς κακὴν συνήθειαν. Πολλάκις
δὲ καὶ ἐκ τῆς τραπέζης αὐτὸν μετὰ ὕβρεων καὶ
ὀνειδισμῶν ἐξήγαγεν, ὡς ἀπαιδεύτως ἐσθίοντα, διορ
θούμενος τοὺς αὐτὸ πράττοντας. Καὶ ἁπλῶς εἴ τι
ἂν πταίσμα ἐγίνετο ἐν πάσῃ τῇ ἀδελφότητι, ὁ Στέ
φανος ἐπετιμᾶτο ὡς τῶν πάντων ὑπαίτιος. Καὶ οὐκ
ἤρχει αὐτῷ τοῦτο, ἀλλὰ καὶ μετὰ τῶν ἀδελφῶν
ἐργαζόμενος γέρων ὢν πλέον ἢ περὶ τὰ ἑβδομήκοντα
ἔτη, καὶ πάνυ κυρτωθεὶς ἐκ τοῦ γήρως καὶ τῶν
πολλῶν νοσημάτων, οὐκ ἀνένευεν ἐν τῷ θέρει ἢ ἐν
τῇ ἄλωνι ὅλην τὴν ἡμέραν. Καὶ ὅπου δ' ἂν ἦν ῥυ
παρώτερον ἔργον ἢ κοπωδέστερον, ἐκεῖ εὑρίσκετο.
Ολως δὲ οὐκ οἶδεν ἀνάπαυσιν ἢ ἄνεσιν πάσας τὰς
ἡμέρας τῆς ζωῆς αὐτοῦ ἐν οἰῳδήποτε πράγματι.
C
με'. Οτε οὖν ἀνεπαύσατο τὴν μακαρίαν ἀνάπαυ-
σιν, διετάξατο ὁ Πατὴρ τὸν τάφον διπλοῦν γενέσθαι,
ἵνα καὶ αὐτὸς τελειώσας τὸν δρόμον συνταφῇ τῷ
95. Postquam vero beatam æternamque nactus
est requiem, præcepit Pater duplex præparari
sepulcrum, ut et ipse, cursu cousummato, una
sepeliretur. Id cum Cajetæ princeps (81), vir ad- D μακαρίτη Στεφάνῳ. Ο δὲ ἄρχων Γαΐτας λίαν φιλό-
modum religiosus, magnamque de sînctitate Patris
opinionem habens, rogasset et sepulturæ causam
rescivisset, ad præsentes dixit : Ergo si Pater de-
cesserit, hic ego illum relinquam et non transfe-
ram in meam urbem, ut illi sit turris instar in-
concussæ ? Quod postea quam perlatum est ad bea-
tumn senem, vehementer tristatus est, et de mu-
tando domicilio cogitavit, ut eo seccderet, ubi
θεος ὢν, καὶ πίστιν πολλὴν ἔχων εἰς τὸν ὅσιον Πα-
τέρα, ἐρωτήσας καὶ μαθὼν τὴν αἰτίαν τοῦ τάφου,
εἶπε πρὸς τοὺς παρόντας · Λοιπὸν ἐὰν ὁ Πατὴρ
τελευτήσῃ, ὧδε αὐτὸν καταλείψω, ἀλλ᾽ οὐκ ἀπαγα-
γὼν ἐν τῇ πόλει μου καταθήσω, ἵνα ἔχῃ αὐτὸν καθά
περ άσειστον πύργον; Τοῦτο τοίνυν μαθὼν ὁ μα
κάριος γέρων, καὶ σφόδρα λυπηθεῖς, ἐβουλεύσατο
πάλιν μετοικῆσαι ἐκεῖθεν, καὶ ἀπελθεῖν ὅπου οὐδείς
Joannis Clei notæ.
(30) De Stephano, cujus obitus hic cum elogio
narratur, aliqua diximus ad caput 4 (not. 25). Chro-
notaxim aliquam vitæ ejus secundum chronotaxim
gestorum S. Nili vide Commentarii prævii num. 7
et 8.
(84) Sub Anem vitæ sancti Patris et seculi xi
initium quis Cajeta princeps fuerit, mihi non in-
noluit.
Digitized by
Google